كه : ياد كنى چون باز پوشيد شما را خوابى ، يعنى [ 22 - پ ] چون به شما رسيد خوابى ، يقال : غشيه الامر اذا أصابه و غشى الرّجل امرأته اذا وطئها ، و غشى على الرّجل اذا اغمى عليه ، و الغشيان النّكاح ، و الغشاوة الغطاء ، و غاشية السّرج ما يستره ، و نعاس ابتداى خواب باشد ، و نعس ينعس نعاسا ، فهو ناعس و نعسان . * ( أَمَنَةً مِنْه ) * ، مصدر امن باشد ، يقال : امن يأمن امنا و امنة و امانا ، و نصب او بر مفعول له است . مفسّران گفتند : خداى تعالى خوابى و نعاسى بر مؤمنان افگند تا از آنچه كافران مىكردند غافل بودند و خوفى به دل ايشان نرسيد . عبد اللَّه مسعود گفت : [ نعاس ] ( 1 ) در قتال مؤمنان را امنى باشد از خداى تعالى ، و در نماز غفلتى از قبل شيطان . * ( وَيُنَزِّلُ عَلَيْكُمْ مِنَ السَّماءِ ماءً لِيُطَهِّرَكُمْ بِه وَيُذْهِبَ عَنْكُمْ رِجْزَ الشَّيْطانِ ) * و فرو فرستاد ( 2 ) شما را از آسمان آبى تا شما را به آن آب پاك كند و كيد و وسوسه شيطان از شما ببرد و دلهاى شما بر جاى بدارد و پايهاى شما ثابت گرداند و بر جاى بدارد . سبب [ نزول ] ( 3 ) اين آن بود كه ، مسلمانان چون برسيدند ، مشركان بر سر چاه بدر فرود آمده بودند و آب به دست گرفته بودند ، مسلمانان بر اثر ايشان بر پشته‌اى ( 4 ) فرود آمدند از ريگى سرخ كه پاى بنمى داشت و سم اسپ بر او نمىاستاد ، و آب نداشتند و بعضى را جنابت رسيده بود و بعضى را حدث ، و تشنگى غالب شد بر ايشان و شيطان وسواس آورد ( 5 ) ايشان را و گفت : شما دعوى مىكنى كه پيغامبر خداى در ميان شماست و شما اولياى خدايى و مشركان شما را بر آب غلبه كردند و شما اين جاماندى بر زمين خاركه قرار ( 6 ) قدم نيست ( 7 ) بر او ( 8 ) بعضى جنب و بعضى محدث و تشنه و متحيّر ، چگونه اوميد دارى كه شما را بر ايشان ظفر و غلبه باشد ! خداى تعالى باران فرستاد كه چندان سيل خاست از او كه وادى مملو شد و مسلمانان آبها ( 9 ) برگرفتند و

--> ( 1 ) . اساس : ندارد از آو ، افزوده شد . ( 2 ) . اساس : فرو فرستادم به قياس نسخه مل ، تصحيح شد . ( 3 ) . اساس : ندارد از مل ، افزوده شد . ( 4 ) . اساس : تشنه با توجه به آو و اتفاق نسخه‌ها تصحيح شد . ( 5 ) . آو ، آج ، بم ، لب ، آن : وسوسه كرد . ( 6 ) . آو ، آج ، بم ، لب : جاى . ( 7 ) . آج ، لب : نى / نه . ( 8 ) . مل براى آن كه . ( 9 ) . همه نسخه بدلها ، بجز مج و مل : آب .